Ang Hugot ng Bayan sa Gitna ng Showtime
Sa gitna ng tawanan at kantahan sa tanghalian sa It’s Showtime, hindi nakapagpigil ang Unkabogable Superstar na si Vice Ganda na ilabas ang kanyang matapang na saloobin tungkol sa isang isyung ramdam ng bawat ordinaryong Pilipino—ang tinaguriang ‘backdoor’ o ‘backer’ system sa paghahanap ng trabaho at promosyon. Sa isang segment na sana ay puno ng saya, biglang naging seryoso ang palitan ng mga host nang mabanggit ang realidad na marami sa atin ang hindi nakakapasok o hindi napa-promote dahil walang kakilala sa loob.
“Delikado tayo doon!” mariing pahayag ni Vice Ganda. Hindi ito basta komento lamang; ito ay isang realidad na matagal nang bumabagabag sa ating lipunan. Ang pahayag ni Vice ay nagsilbing boses para sa libu-libong aplikante na kahit gaano kagaling o kahit gaano kahaba ang resumé, ay madalas na natatalo ng isang ‘tawag’ mula sa isang maimpluwensyang tao.
Ang Masakit na Katotohanan ng ‘Backer’
Sa ating kultura, tila naging normal na ang linyang, “May backer ka ba?” bago pa man mag-apply. Ito ang sistemang pumatay sa meritocracy o ang konsepto na ang mga pinaka-karapat-dapat at pinaka-magaling ang dapat na nakakakuha ng oportunidad. Ayon kay Vice, hindi lang ito usapin ng career; usapin ito ng katarungan. Kapag ang isang posisyon ay ibinigay sa isang taong hindi naman qualified pero ‘konektado,’ ang mismong sistema ng organisasyon ay humihina.
Isipin niyo ang frustration ng isang fresh graduate na nagpagod sa pag-aaral, nagpuyat para sa board exam, at gumastos para sa training, pero mauunahan lang ng isang taong ang tanging credentials ay ang pangalan ng kanyang tito o tita sa board of directors. Hindi ba’t nakakapanlumo? Ito ang sentimyento na pilit na binibigyang-diin ng ating bida sa Showtime.
Bakit Delikado ang Sistemang Palakasan?
Seryoso ang babala ni Vice. Ang sistemang palakasan ay hindi lamang unfair; ito ay nakakasama sa paglago ng bansa. Una, nagdudulot ito ng demotivation sa mga empleyadong totoong nagtatrabaho nang matino. Bakit ka pa magpapakahusay kung sa huli, ang pagiging ‘bata’ ng management ang mananaig? Pangalawa, bumababa ang kalidad ng serbisyo at produkto. Kapag ang isang empleyado ay hindi competent para sa kanyang ginagawa, ang mga kliyente at mamamayan ang nagdurusa.
Ang pagpuna ni Vice Ganda ay isang wake-up call. Sa mundo ng telebisyon at showbiz, kung saan napakabilis ng turnover ng mga tao, marahil ay nakikita rin niya ang ganitong mga dynamics. Ang kanyang katapangan na gamitin ang kanyang plataporma para pag-usapan ang ganitong seryosong isyu ay patunay na higit pa siya sa isang komedyante—siya ay isang observer ng ating madilim na realidad.
Ang Hamon sa mga Employer at HR
Dapat na tayong matuto. Panahon na para iwanan ang ‘who you know’ mentality at yakapin ang ‘what you know’ mindset. Ang mga kumpanya, pribado man o pampubliko, ay dapat magpatupad ng mas mahigpit at transparent na proseso ng pagpili. Kung ang isang tao ay kwalipikado, nararapat lamang na siya ang makuha. Walang pabor-pabor, walang padrino.
Ang pahayag ni Vice Ganda ay hindi lang basta hugot; ito ay isang hamon sa lahat ng nasa posisyon ng kapangyarihan. “Delikado tayo doon”—dahil kung hindi natin ito babaguhin ngayon, kailan pa? Hanggang kailan natin hahayaan na ang talento ay mapunta sa basurahan dahil lamang wala silang ‘backer’? Ang boses ni Vice sa harap ng milyong manonood ay isang paalala na ang tunay na tagumpay ay dapat pinagpapaguran, hindi ipinapakiusap.
Mananatiling maingay ang usaping ito, at tama lang na hindi ito hayaang lumipas na lang na parang bula. Sa bawat trabahong nakukuha sa palakasan, may isang deserving na Pilipino ang nananatiling walang trabaho. It’s time to level the playing field.
